Tag Archives: Τηλεόραση

Το τέλος των χάρτινων ειδήσεων

Στην αρχή είπαν ότι ήταν το ραδιόφωνο. Μετά κοίταξαν με τρόμο την τηλεόραση. Έπειτα, με τηνέλευση του διαδικτύου, κατάλαβαν ότι το τέλος έχει γραφτεί. Οι εφημερίδες – με την παλιά έννοια – είχαν τελειώσει.

Στα πρώτα χρόνια της συνύπαρξης, οι εφημερίδες προστάτευσαν το περιεχόμενό τους, διατηρώντας τις απέραντες ιστοσελίδες του δικτυακού τους τόπου άδειες. Μετά άρχισαν να γεμίζουν τον χώρο με ειδήσεις του χθες. Αργότερα, συνδύαζαν τρέχουσα ροή με την ύλη του έντυπου προϊόντος. Σήμερα, γνωρίζουν ότι το site είναι πλέον πιο σημαντικό από τη μεγάλη “εφήμερη” γεροντοκόρη-αδελφή του.

Όταν αναφέρεις στους Αμερικανούς ή τους Άγγλους την έννοια του εφήμερου (ephemeral), ενθουσιάζονται. Θεωρούν ιδανική την ονομασία που έχουμε δώσει στην εφημερίδα στην ελληνική γλώσσα, τέλεια για την προορισμό και τη μορφή του προϊόντος. Οι ίδιοι τις αποκαλούν απλά «χαρτιά των ειδήσεων» (newspapers). Στην ελληνική, ο όρος εκφράζει με ακρίβεια, αλλά και έντονο συμβολισμό ένα προϊόν το οποίο γεννιέται και πεθαίνει την ίδια ημέρα.

Σε περιόδους κρίσης και ραγδαίων τεχνολογικών αλλαγών, ιδιαίτερα στην επικοινωνιακή βιομηχανία, η έννοια του εφήμερου τείνει να περιγράψει και κάτι ακόμη. Κάτι πιο ευαίσθητο από το περιεχόμενο των ειδήσεων, και του τρόπου με τον οποίο αυτές «στρώνονται» στα προγράμματα σελιδοποίησης. Περιγράφει το ίδιο το ανθρώπινο δυναμικό. Τους συντάκτες, τους βοηθούς, τους ρεπόρτερ, τους μαθητευόμενους, τους νέους από τα «εργαστήρια», τις χιλιάδες πτυχιούχων επικοινωνιολόγων, οι οποίοι προσέγγισαν όσο ήταν δυνατό (στην Ελλάδα) τον ακαδημαϊκό χώρο της δημοσιογραφίας και που μόλις πριν από λίγα χρόνια έπιασαν για πρώτη φορά πληκτρολόγιο με σοβαρό σκοπό. Όλοι αυτοί δοκιμάζονται από τις αλλαγές και τις δομικές αναπροσαρμογές του χώρου. Στην ίδια θέση βρίσκονται και οι παλαιότεροι του επαγγέλματος. Εκείνοι που σκέφτονται καλύτερα στο χαρτί. Αλλά και άλλοι, οι οποίοι είναι φτασμένοι αρκετά, ώστε να μην ασχολούνται με τα τετριμμένα.

Η τεχνολογία τους προκαλεί, τους αναστατώνει και εντέλει τούς προσπερνά όλους αν οι ίδιοι δεν ασχοληθούν με τη δια βίου προσαρμογή τους στα νέα δεδομένα και τις τεχνικές. Μαζί και τα αφεντικά, που δεν ξέρουν πως να χειριστούν την αλλαγή. Θριαμβευτές του εμπειρισμού, πάσης φύσεως προέλευσης, δεν έχουν περιθώρια για επιμόρφωση. Τις εξελίξεις τις έχουν αφήσει στους μυημένους ή στα μεγαλο-στελέχη. Οι ίδιοι ασχολούνται με την υψηλή πολιτική, θεωρώντας ότι επηρεάζουν τις τύχες της χώρας. Στο χάλι που βρισκόμαστε, μπορεί και να το πράττουν.

Σήμερα, μόλις 3 στους 10 Έλληνες πιάνει καθημερινά στα χέρια του εφημερίδα. Η καθημερινή αγορά είναι κλινικά νεκρή. Διατηρείται μόνο και μόνο για τις αποδελτιώσεις που διοχετεύονται στα κέντρα εξουσίας και την μικρή συμμετοχή της στην περιρρέουσα ατμόσφαιρα της ημερήσιας ατζέντας. Όποιος ισχυρίζεται ότι η αγορά του Σαββατοκύριακου είναι ισχυρή, η απάντηση είναι ότι, με ελάχιστες εξαιρέσεις, ο κλάδος θα μπορούσε να καταποντιστεί μέσα σε δύο μήνες, αν έλειπαν τα δώρα και οι προσφορές. Η δε λανθάνουσα αγορά του free press, παραμένει …λανθάνουσα.

Στην Ελλάδα των δεκάδων εφημερίδων, των πολλών τηλεοπτικών καναλιών και των αμέτρητων περιοδικών, που διατηρούνται με πείσμα στην κυκλοφορία, η διαδικασία της δημιουργικής καταστροφής έχει ξεκινήσει προ πολλού.

Σε λίγα χρόνια οι καθημερινές χάρτινες εφημερίδες θα μάς έχουν απαλλάξει από την παρουσία τους. Θα έχουν απομείνει οι αντίστοιχοι ιστότοποι και οι Κυριακάτικες εκδόσεις. Η δεύτερη αγορά θα είναι αυτή του Σαββάτου. Το περιεχόμενο θα επαναπροσδιοριστεί, προκειμένου να κερδίσει επιπλέον κοινό, ενσωματώνοντας όλο και περισσότερα συμπληρωματικά έντυπα, πιέζοντας τις δευτερεύουσες αγορές.

Έως σήμερα, οι ελληνικές εφημερίδες ζούσαν σε μία από τις προστατευμένες αγορές διεθνώς. Αγγελιόσημο, επιδοτήσεις, κρατική διαφήμιση, ισολογισμοί, υπέρογκος τραπεζικός δανεισμός, και άλλες, λιγότερο διαφανείς συναλλαγές, που ούτε οι υπουργοί δεν μπορούν να ακουμπήσουν.

Με λίγα λόγια αντλούν πόρους από το κράτος μέσω παρωχημένων διατάξεων του παρελθόντος και υψηλού επιπέδου πελατειακής σχέσης με τους διαχειριστές του δημοσίου χρήματος.

Το πάρτυ όμως έχει τελειώσει. Την πρίζα την τράβηξε ο Τόμσεν όταν έφτασε στην Ελλάδα. Και όταν η μουσική σταμάτησε, οι καρέκλες που είχαν απομείνει ήταν πολύ λιγότερες από παλιά.

Και για τα αφεντικά, αλλά και τους συντάκτες…

Leave a comment

Filed under Μέσα Ενημέρωσης

No nonsense TV

Ήρθε η ώρα να αλλάξουν τα πράγματα στην ελληνική τηλεοπτική αγορά. Σε δύο κρίσιμους τομείς: Στον τεχνολογικό, δεδομένου ότι, πλέον, το μέλλον ανήκει στην απόλυτη ψηφιοποίηση συσκευών και διαδικασιών, αλλά και στον ενημερωτικό, αφού χρειάζεται νέος αέρας και αντικατάσταση των απηρχαιωμένων φλύαρων προτύπων του παρελθόντος.

Ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά την ενημέρωση των πολιτών, οι εξελίξεις απαιτούν σοβαρή αντιμετώπιση, κατάλληλα σχεδιασμένη, προκειμένου να προωθείται η ουσία, αλλά με τρόπο που να ελκύει το ενδιαφέρον όσων επιθυμούν, με γνώσεις, να αντιμετωπίσουν την προσωπική τους καθημερινότητα, αλλά και την ευρύτερη πολιτική πραγματικότητα που καθορίζει τη ζωή τους.

Αυτό είναι άλλωστε και το ζητούμενο της εποχής. Δεν έχει περάσει πολύς καιρός από τις εθνικές εκλογές του Οκτωβρίου, τότε που οι πολίτες έδειξαν ότι μπορούν και αντιδρούν όταν οι περιστάσεις το απαιτούν. Να αλλάζουν μία κυβέρνηση που τούς πλήγωσε, να δίνουν ευκαιρίες σε μία νέα, που δείχνει ότι μπορεί να αξιοποιήσει τις νέες ιδέες, να συμμετέχουν ενεργά στις διαδικασίες διαδοχής για τον νέο αρχηγό της ελληνικής κεντροδεξιάς.

Τα δεδομένα έχουν αλλάξει. Στο μυαλό των πολιτών, στην ελληνική οικονομία, που πλέον πρέπει να αλλάξει μυαλά, στην πολιτική καθημερινότητα, στην οποία δεν χωρούν ανοησίες και μικροκομματικές σκοπιμότητες. Η πορεία είναι μπροστά, ο μονόδρομος της εξυγίανσης, διαδικασιών και νοοτροπίας είναι ξεκάθαρος.

Αυτός είναι και ο ρόλος των Μέσων Ενημέρωσης, σε μία χώρα όπου οι προτεραιότητες είναι, πλέον, κατανοητές από όλους. Ο εναγκαλισμός με την πολιτική πρέπει να δώσει τη θέση του στην προάσπιση του δημοσίου συμφέροντος, στην παρακολούθηση και το fine tuning των επιτευγμάτων και στην κατακεραύνωση των κακών πρακτικών και των ατασθαλιών της εξουσίας.

Να γίνουν τα Μέσα, και ιδιαίτερα η τηλεόραση, που διατηρεί το προβάδισμα στις προτιμήσεις των Ελλήνων, πραγματικός μηχανισμός λογοδοσίας των κυβερνήσεων, όπως θα έλεγε και ο Γιώργος Παπανδρέου, και όχι λιβανιστήρια των υπουργών τους.

Βέβαια, η ψηφιακή τεχνολογία, το διαδίκτυο, οι συνήθειες των νέων ανθρώπων, έχουν ήδη διαγράψει το περίγραμμα της νομοτέλειας που επέρχεται και έχει όλα τα χαρακτηριστικά της δημιουργικής καταστροφής, της επώδυνης αλλαγής προς κάτι το πλήρως διαφορετικό.

Έως τότε, ορισμένες στρατηγικές, που στηρίζονται στην ουσία της πολιτικής και της επικοινωνίας, μπορούν να κάνουν τη διαφορά και να δημιουργήσουν νέα τηλεοπτικά πρότυπα, να κινητοποιήσουν τους πολίτες, να προκαλέσουν και να εναντιωθούν στα ρηχά στερεότυπα της τηλεοπτικής ενημέρωσης.

Πλέον, στην εποχή μας, οι αλλαγές πρέπει να οδεύουν πάντοτε προς το καλύτερο. Και η ώρα έχει ήδη σημάνει…

3 Comments

Filed under Μέσα Ενημέρωσης

Γιατί όχι συγχώνευση ΕΤ1, ΝΕΤ και ΕΤ3;

Τί εξυπηρετούν, άραγε, σήμερα τα τρία κρατικά κανάλια, σε μία εποχή, που, πρώτον, ελάχιστοι τα παρακολουθούν, δεύτερον κοστίζουν πάρα πολύ, τρίτον, έχουν ήδη ξεπεραστεί από το διαδίκτυο, τέταρτον, ήδη υπάρχουν άλλα τόσα ψηφιακά;

Η εποχή προστάζει αλλαγές, δραστικές και σύμφωνες με τις νέες τάσεις. Όποιος δεν ανταποκρίνεται σε αυτές, το πράττει είτε από ασυγχώρητη άγνοια, είτε επειδή εξυπηρετεί συμφέροντα. Ε, λοιπόν, δεν έχουμε περιθώριο ούτε για το ένα, ούτε για το άλλο.

Η συγχώνευση των τριών ζημιογόνων τηλεοπτικών σταθμών σε έναν, με ταυτόχρονη αναδιάρθρωση και αξιοποίηση των πάγιων περιουσιακών στοιχείων (με πρώτο το αντιπαραγωγικό κτίριο της Αγίας Παρασκευής), του ανθρώπινου δυναμικού, της τεχνογνωσίας και του εξαιρετικού ραδιοτηλεοπτικού αρχείου αποτελούν αυτονόητα της σημερινής ψηφιακής εποχής.

Έτσι θα μπει τέλος και στις βαρετές εκπομπές-αργομισθίες, τα ρουσφέτια, τα βολέματα, τις σπατάλες, το κομματικό προσκλητήριο, κάθε φορά που αλλάζει η κυβέρνηση. Τότε, ίσως, η δημόσια τηλεόραση καταφέρει να αποκτήσει αξιοπιστία και να ασκήσει πραγματικά τον ρόλο της, σε σχέση με το δημόσιο συμφέρον. Πληκτρολογήστε ‘public interest’ και ‘bbc’ στο google και θα δείτε τι εννοώ…

Κάποια στιγμή, τις προηγούμενες ημέρες αναφέρθηκε στο διαδίκτυο κάτι ‘περί ιδιωτικοποίησης της ΕΡΤ’. Αν υποπτευθώ ότι ο George θα ξεπεράσει τον Tony στην απεμπόληση του κεντροαριστερού κρατισμού, θα πατήσω erase blog και θα σιωπήσω έως τα τέλη του χρόνου.

Ας γίνει κάτι άλλο, πιο ουσιώδες. Να μεταφερθούν ντοκυμαντέρ, ιστορικά και καλλιτεχνικά στα ψηφιακά και να δημιουργηθεί ένας αμιγώς free ειδησεογραφικός σταθμός, ο οποίος θα ‘τρέχει’ ολόκληρο το 24ωρο, θα εκπέμπει δορυφορικά και διαδικτυακά σε όλον τον κόσμο και θα αποτελεί, μαζί με το domain του αξιόπιστη πηγή ενημέρωσης.

Μπαμ και ξύπνησα. Στην Ελλάδα ζούμε. Μπορεί ορισμένοι ‘αφελείς’ να επικαλούνται την πρόοδο, άλλοι, όμως, που διαθέτουν την πραγματική εξουσία, φροντίζουν να μην συμβεί…

5 Comments

Filed under Μέσα Ενημέρωσης